Vì sao MiG-31 được tin cậy trên vùng trời Bắc cực

19/01/2015 10:21

Những phẩm chất quý giá của máy bay chiến đấu hiện đại phải kể đến tốc độ cao, cự hoạt động xa, vũ khí đa dạng… Nhưng để hoạt động tương đối độc lập, xa hệ thống dẫn đường thì MiG-31 máy bay đánh chặn tốt nhất của Nga được tin cậy giao bảo vệ khoảng trời rộng lớn vùng Bắc cực vì MiG-31 có radar tốt và cấu tạo vững chắc.

Bay nhanh, bay xa nhờ “khung gầm” chắc

Vào tháng 8/1995, máy bay đánh chặn MiG-31của Nga đã được trưng bày trong triển lãm hàng không MAKS-95 tại Zhukovsky gây ra sự chú ý.

Máy bay tiêm kích tuần phòng chiến đấu đa nhiệm đối không Mig-31B.

Việc hiện đại hóa MiG-31 bắt đầu từ năm 1984 với tên gọi mới MiG-31M. Ngày nay là MiG-31 BM. MiG-31BM chủ đích chế tạo nhằm đánh chặn và tiêu diệt mục tiêu bay ở độ cao cực nhỏ, trung bình và lớn, ở bán cầu trước và sau, giữa không gian tự do trong điều kiện thời tiết phức tạp, tác chiến cả ban ngày và ban đêm. Nó là khắc tinh của máy bay chỉ huy báo động sớm AWACS.

Máy bay này được cho là một phát minh tốt nhất trong lịch sử quân đội Liên Xô cũ. MiG-31M khi bay ở tốc độ bay cực đại, nó nhanh hơn bất kỳ máy bay tương tự nào trên thế giới.

Các máy bay đa nhiệm thường bị giới hạn thời gian bay siêu hành trình trong khoảng từ 5 – 15 phút do hạn chế về thiết kế khung máy bay. Nhưng MiG-31M có một bộ khung chắc chắn bằng kim loại do đó khi bay tốc độ hành trình, nó đạt tốc độ Mach 2,83, tương ứng 3000km/h.

MiG-31BM tham gia trực chiến ở vùng Bắc cực, có lý do vì nó có tầm hoạt động 1.450 km và mở rộng ra đến 5.400 km khi tiếp dầu…

MiG-31, thời gian bay hành trình của nó chỉ phụ thuộc vào lượng nhiên liệu mang theo. Hơn thế nữa, MiG-31 có thể vượt qua bức tường âm thanh khi bay ngang và leo cao, trong khi phần lớn các máy bay siêu âm khác thường chỉ vượt qua bức tường âm thanh ở độ cao thấp.

MiG-31 có trần bay cao 20.600 m ;Vận tốc vọt cao: 208 m/s.

Tác chiến độc lập cao, nhờ radar tốt

Để trực chiến trên không ở khu vực này MiG-31 cần có radar phát hiện xa.

Radar cảnh giới, dẫn đường bổ trợ từ mặt đất tầm xa của Nga ở khu vực này chưa “gối” sóng dày đặc như những khu vực khác.

Ban đầu radar Nga trang bị cho máy bay MiG-31 chỉ phát hiện mục tiêu từ cự li 80 – 90 km, một khoảng cách phát hiện nhỏ hơn rất nhiều lần so với yêu cầu đánh chặn trên không ở vùng lãnh thổ xa xôi như Bắc cực. Nó chưa tương xứng với khả năng bay xa, hoạt động “lâu” trên không của MiG-31.Nga đã nghiên cứu thay thế màn hình hiển thị và bộ xử lý tín hiệu radar cũ bằng các thiết bị mới hơn.

Nga cho 'về vườn' huyền thoại đánh chặn MiG-31
Tổng số vũ khí mà MiG-31 có thể mang theo cùng hệ thống radar vượt trội.

Theo nguyên lý, để tăng cự ly phát hiện của radar trên máy bay, phụ thuộc vào công suất của đèn phát xung. Nếu ở mặt đất, điều này không khó. Nhưng bố trí một “đèn tạo xung” mạnh trên máy bay phải có công nghệ chế tạo tốt, tiêu tốn ít nguồn điện. Trong khi diện tích khiêm tốn trên máy bay và công suất nguồn cung cấp trên không, không dễ dàng áp ứng yêu cầu này. Đó là chưa kể cấu tạo an ten sóng xăng-ti-mét, phát hiện cự ly xa, cũng cần công nghệ rất cao.

Công ty Sokol và Viện Nghiên cứu khoa học chế tạo máy Tikhomirov ở Zhukovsky Nga đầu tư nghiên cứu để thực hiện nhiệm vụ quan trọng này. Hệ thống radar mảng pha Zaslon-AM mới với bộ xử lý tín hiệu kỹ thuật số Baget-55 đã giúp tăng cự ly phát hiện cho MIG-31 lên hơn 30%, tầm phát hiện xa, 300 – 400km.

Zaslon-AM còn theo dõi cùng lúc được 10 mục tiêu trên không và khóa 6 mục tiêu khác trong tầm sát thương.

Thiết bị truyền dữ liệu trên khoang máy bay cho phép trao đổi thông tin chiến thuật ở chế độ tự động trong nội bộ tốp 4 máy bay, mà một trong số đó đóng vai chỉ huy. Một tốp 4 chiếc MiG-31BM có khả năng kiểm soát không phận có chiều rộng chính diện lên đến 800 km.

Như thế MiG-31BM có thể hoạt động độc lập mà không cần sự hỗ trợ của các hệ thống kiểm soát không lưu trên mặt đất. Ưu thế chủ động kiểm soát lãnh thổ của MiG-31 rất rõ ràng. Nguồn tin tháng 1-2015 mới nhất cho biết, Nga đã sửa sang, củng cố, nâng cấp 20 sân bay tại khu vực Bắc cực, như vậy việc sử dụng các sân bay chính, sân bay dự bị cho “ chó săn cáo” càng thuận lợi.

Nhìn thấy trước, diệt từ xa

Thiết bị avionics và vũ khí cho phép MiG-31BM đánh chặn tất cả các loại mục tiêu bay ở toàn bộ dải độ cao và tốc độ có thể bay đối với các phương tiện bay khí động (trong đó có cả tên lửa hành trình bay ở độ cao nhỏ ở chế độ bay bám địa hình), với khả năng bắn đồng thời 4 tên lửa tầm xa.

Tầm tiêu diệt mục tiêu của MiG-31đến nay là 280 km. Có nghĩa là khi bị bắn cháy, đối phương không biết được máy bay bị bắn từ hướng nào, cự ly nào tới. Máy bay đồng thời có thể tiêu diệt 6 mục tiêu bay và bám đến 10 mục tiêu. Tuy nhiên các chuyên gia Mig-31 của Nga còn khát khao có một radar phát hiện trên không tầm xa hơn.

Năm 2014 vùa qua, không quân Nga đã nhận được 18 tiêm kích đánh chặn nâng cấp MiG-31BM.

Vũ khí đối không chủ lực của MiG-31BM là tên lửa tầm xa R-37 mạnh hơn so với R-33. Loại R-37 có tầm bắn từ 150 – 398km, tốc độ hành trình Mach 6, ( trên 7500km/h), hệ dẫn đường kết hợp quán tính và radar chủ động, lắp đầu đạn nổ phân mảnh 60kg. vượt xa hơn nhiều so với AIM-54 Phoenix của Hải quân Mỹ có tầm chỉ 190km

MiG-31BM mang tên lửa đối không tầm ngắn – tầm trung tiên tiến hơn như R-73 và R-77.

MiG-31BM có thể thực hiện nhiệm vụ chế áp hệ thống phòng không đối phương (SEAD) bằng tên lửa chống radar Kh-31P, Kh-58. Trong nhiệm vụ không đối đất, MiG-31BM tấn công tiêu diệt mục tiêu bằng tên lửa đối đất Kh-29 hoặc tên lửa hành trình đối đất tầm xa Kh-59.Nói riêng tên lửa R-37M vừa được Nga nâng cấp để tiêu diệt các máy bay chỉ huy và cảnh báo sớm trên không (AWACS). Nó trang bị động cơ nhiên liệu rắn tăng tầm bắn lên đến 398 km, có khả năng phát hiện mục tiêu ở cự ly tới 70km và khóa mục tiêu ở cự ly 40km. “Chó săn cáo” vẫn được chọn nâng cấp để kéo dài thời gian hoạt động cho đến năm 2030, chờ có mẫu khác thay thế.

Ngày nay, khi mà nhiệm vụ bảo vệ lợi ích của Nga ở khu vực Bắc Cực là cực kỳ quan trọng, MiG-31 “ chó săn cáo” có thể thực hiện những nhiệm vụ đánh chặn bất kỳ mục tiêu nào, từ các tên lửa hành trình cho đến cả vệ tinh, trong mọi điều kiện thời tiết, cả ngày lẫn đêm và ở bất kỳ tốc độ nào. Bởi thế các nhà phân tích tin rằng, không có một loại máy bay chiến đấu nào khác có thể cạnh tranh được với tiêm kích MiG-31 của Nga trong thời gian 10 – 15 năm tới.

(Theo Petrotimes)

Từ khóa: , ,
Xem nhiều

Tin liên quan

Cùng sự kiện

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM

Video