Lạm dụng niềm tin vào thần linh

04/02/2017 06:00

Nhân dịp tết về, người dân địa phương trên cả nước đều nô nức tham gia các lễ hội mùa xuân. Mặc dù các lễ hội đều là dịp bảo tồn phát huy văn hóa truyền thống, tăng sự đoàn kết giữa mọi người trong cộng đồng dân cư, nhưng một hình ảnh xấu vẫn tồn tại suốt nhiều năm qua tại các lễ hội đó là hành vi trục lợi, loan truyền mê tín dị đoan, cờ bạc, “cướp lộc”, “tranh ấn”,… Sự biến tướng của lễ hội đã làm mất dần những ý nghĩa tốt đẹp ban đầu.

Điểm nổi bật xấu xí thường thấy nhất tại các lễ hội hiện nay chính là hành vi xô đẩy để xin ấn, giẫm đạp lên nhau để cướp lộc, rải tiền lẻ hay thậm chí nhiều người trèo lên, giắt tiền lẻ lên nóc mái chùa, dùng tiền polime và cả tiền nước ngoài mài vào thân chùa với quan niệm lấy may mắn. Trên thân chùa Đồng nhiều người vô ý thức vẫn khắc tên, chữ và nhiều ký hiệu lên chùa, tạo nên những hình ảnh phản cảm.

111
Cướp lộc hoa tre hỗn loạn tại hội Gióng

Mặc dù ban tổ chức, quản lý đã bố bố trí lực lượng giữ gìn trật tự, đề ra quy định cụ thể nhưng năm nào tình cảnh lộn xộn chen lấn dẫn đến bạo lực vẫn xảy ra. Tết năm vừa qua những màn hỗn chiến  như tranh giành, đánh nhau vì tranh lộc ở hội Gióng, hay hàng trăm người dẫm đạp lên nhau cướp Phết cầu may biến thành những cuộc hỗn chiến ẩu đã khiến nhiều người ngất xỉu, đổ máu. Một hình ảnh xấu khác phải kể đến đó là hành vi lợi dụng lễ hội để  trục lợi, nhiều dịch vụ gửi xe mở ra với giá cả cao ngất ngưởng từ 10.000-20.000 đồng, thậm chí buôn bán cả lễ vật.

Theo ông Phạm Xuân Phúc – Phó Chánh Thanh tra Bộ VH-TT&DL cho biết: “Nhiều lễ hội như Lễ hội chọi Trâu ở Hải Phòng đã có từ lâu nhưng một số địa phương nhiều năm không tổ chức các lễ hội thì giờ lại đề nghị tổ chức”. Có thể thấy rõ ràng sự biến tướng của Lễ hội là do tổ chức không đúng với truyền thống, nghiêm trọng hơn một số hiện tượng bị thương mại hóa. Ban tổ chức vẽ ra các chiêu trò nâng cấp để tăng số lượng người tham gia, quyên góp, trong khi người dân thì quan niệm đầu năm đi lễ cuối năm trả lễ, đồ cúng càng cao thì bổng lộc càng nhiều, đi lễ vì tâm lý hám lợi, mê tín hay chạy theo đám đông. Vì vậy, mà việc mua bán tài lộc, phúc đức xuất hiện ngày càng nhiều. Bên cạnh đó, xuất hiện nhiều hình thức trò chơi dân gian trá hình mang tính chất cờ bạc như đá gà ăn tiền, cá độ chọi trâu, mê tín xem tướng, giải hạn. Đặc biệt nghiêm trọng là hiện tượng kẻ gian trà trộn vào lễ hội để móc túi, cướp giật, càng đông người thì tình trạng diễn biến càng phức tạp.

Trên thực tế, không phải cứ mâm cao, cổ đầy mới chứng minh là mình thật tâm, không phải lao vào để cướp lộc là may mắn suốt năm. Việc điều chỉnh đổi mới lễ hội của cơ quan chức năng cần chính người dân nâng cao nhận thức của mình khi tham gia bất kỳ lễ hội nào. Khi hiểu rõ thì sẽ điều chỉnh được hành vi của mình và nhận thức được giá trị của lễ hội, người dân sẽ tránh bị sa đà vào những hoạt động trục lợi. Như vậy mới hy vọng có thể trả lại gía trị truyền thống mang bản sắc văn hóa dân tộc của các lễ hội.

TS Nguyễn Quốc Tuấn – Viện trưởng Viện Nghiên cứu tôn giáo (thuộc Viện Hàn lâm Khoa học – Xã hội) cho biết: “Chúng ta tôn trọng niềm tin thần linh của mọi người nhưng cương quyết phê phán và lên án các hành vi lạm dụng, sai lệch và không còn phù hợp với bối cảnh mới”.

dong-a-bank-1441104970111
Chùa Đồng mòn dần vì nhiều người đua nhau chà tiền lấy may, tài lộc

Hoạt động lễ hội là sinh hoạt văn hóa cộng đồng không chỉ góp phần làm giàu đời sống tinh thần của người dân mà hơn hết còn thể hiện nét đẹp văn hóa tín ngưỡng, tâm linh của người Việt. Chính vì vậy, người dân cần hiểu rõ nét đặc trưng và bản sắc văn hóa của mỗi lễ hội mình tham gia để từ đó chung tay giữ gìn nét đẹp văn hóa truyền thống của lễ hội. Ý thức của người dân tham gia là vô cùng quan trọng, quyết định đến sự thành công của các lễ hội. Người dân tham gia lễ hội chính là những người tôn vinh, làm giàu thêm vẻ đẹp, nét văn hóa của các lễ hội, do đó hãy nâng cao nhận thức, hành động thiết thực để trả lại vẻ đẹp cho lễ hội. Từ đó, lễ hội mới duy trì được giá trị cầu nối cho những con người đi tìm sự thanh tịnh, nơi phát huy giá trị truyền thống cũng như tinh thần yêu quê hương, đất nước.

Huyền Trang

Xem nhiều

Tin liên quan

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM

Video