Cần công khai, minh bạch và xác định đúng đối tượng thụ hưởng

19/08/2014 21:53

Trong loạt bài viết: Sách giáo khoa điện tử tại TPHCM: Thử nghiệm qui mô “khủng” của ngành giáo dục?”; phản ánh ý kiến dư luận xung quanh đề án “Thí điểm đổi mới giáo dục tiểu học theo chương trình sách giáo khoa điện tử dành cho các lớp 1,2 và 3” mà Sở GD-ĐT TPHCM vừa đưa ra lấy ý kiến. Ngày 19/8, PV tiếp tục có một số trao đổi với các Chuyên gia Giáo dục về vấn đề trên. Các ý kiến cho thấy, đề án với mục tiêu nhằm nâng cao chất lượng giáo dục là cần thiết, song tránh rơi vào tình trạng phản tác dụng thì cần thận trọng trong từng bước đi, nhất là khâu chuẩn bị cũng như cần sự đồng thuận của phụ huynh.

Các lực lượng tham gia đề án phải trong “tâm thế” sẵn sàng

Trao đổi với Tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Dung, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu giáo dục-Đại học Sư phạm TP HCM cho rằng, việc xây dựng một bộ SGK điện tử cho học sinh nhằm “làm mới” hoạt động giảng dạy, học tập của giáo viên, học sinh có điều kiện tiếp xúc với những kiến thức hiện đại là việc đáng làm. Song việc thí điểm thực hiện trên một số lượng lớn HS là điều hết sức cẩn trọng.

TS Dung cũng cho biết, hiện Viện nghiên cứu cũng đang có chương trình làm việc với một công ty chuyên kinh doanh các chương trình về GD của Mỹ. Công ty này cũng đã cung cấp các chương trình tương tự cho khối phổ thông tại trên 80 nước.

Tuy nhiên đối tượng thụ hưởng trong chương trình này là HS từ 3 tới 8 tuổi. Theo các công trình nghiên cứu của họ chứng minh rằng, HS trong độ tuổi này được coi là “độ tuổi vàng” của trẻ em trong việc học tập, nhất là việc khám phá, tìm tòi phát triển khả năng tự học… mà thiết bị SGK điện tử đáp ứng một cách hiệu quả. Do đó lo ngại nhất là nội dung đưa vào bộ SGK điện tử của đề án của Sở GD, đã có nghiên cứu cụ thể với HS độ tuổi từ lớp 1 tới lớp 3 chưa. Vì việc SGK được “số hóa” khác hoàn toàn bộ SGK in. Ta không thể “bứng” nguyên cả bộ SGK in vào trong một máy tính bảng. Phải đáp ứng yêu cầu học tập với ứng dụng công nghệ thông tin, luôn hấp dẫn, mới mẻ, tiện dụng. Việc điều hành của người GV trong lớp SGK “số hóa” cũng khác điều hành trong lớp học với chiếc bảng đen và bộ sách in. Phải tính hết những điều này thì SGK điện tử mới làm tròn xứ mệnh của nó.

Ngoài ra, theo TS Kim Dung, với hệ thống trường công, SGK điện tử được coi là mới, nhưng với nhiều trường Quốc tế trên địa bàn TP HCM thì đã thực hiện từ lâu. Tuy nhiên việc thực hiện xây dựng SGK điện tử trong trường công sẽ khác hẳn trong trường tự do sử dụng ngân sách của nhà nước cùng sự đóng góp của phụ huynh. Muốn thúc đẩy đề án thì phải minh bạch. Tiền ngân sách bỏ ra không thể lãng phí. Bởi vì trên thực tế nếu những sáng kiến đổi mới đưa ra thiếu tính hiệu quả sẽ trở thành đề án “trùm mền”.

Đề án là cần thiết song rất cần những bước đi cẩn trọng, tránh hấp tấp, vội vàng .
Đề án là cần thiết song rất cần những bước đi cẩn trọng, tránh hấp tấp, vội vàng .

Tại những trường Quốc tế khi Viện Nghiên cứu có làm việc, tìm hiểu cho thấy họ có đặt mua những chương trình giảng dạy có bản quyền của nước ngoài khi vận hành tại cơ sở, cho thấy có sự tương tác cao giữa GV và HS, nhiều HS học tập tại môi trường này đã rất thành công trong sự nghiệp, nhất là có những kỹ năng làm việc rất tốt. Vậy các trường công cần nghiên cứu, học hỏi từ họ cả thành công và thất bại khi áp dụng SGK điện tử vào trường học của mình.

Việc lấy ý kiến của dư luận là đúng! Nhất là đối tượng là nhà quản lý GD, giáo viên, học sinh… vì thúc đẩy đề án thành công chính là lực lượng này. Đây mới chính là bài toán cần giải của Sở GD-ĐT TPHCM. Cần có những bước đi chuẩn bị: trường nào đủ điều kiện để làm đầu tiên? đội ngũ GV, cam kết của phụ huynh?.

Cũng theo TS Dung, đây chỉ là một phương tiện học tập theo phương pháp tiên tiến, do đó không nên bắt buộc tất cả HS phải mua máy tính bảng. Vì các em vẫn có thể học trên bộ SGK in thông thường. Tóm lại là các lực lượng thúc đẩy dự án thành công phải trong “tâm thế” sẵn sàng. Nhà trường cũng không để rơi vào tình thế bị ép buộc thực hiện, là nguyên nhân của việc nhiều dự án rơi vào thảm cảnh “đắp chiếu”. Vì tổng đầu tư cho đề án cả ngàn tỉ đồng, việc trang bị mỗi phòng học này trên 200 triệu đồng, còn HS tham gia phải bỏ tiền mua 4 triệu đồng/cái máy tính bảng. Kinh nghiệm của việc thực hiện đề án cho thấy, xác định đúng đối tượng thụ hưởng ở đây là GV, HS. “Không có một thiết bị GD nào đưa vào sử dụng lại có thể thiếu đi vai trò của 2 đối tượng này. Và đề án cần thí điểm khoanh vùng từ một lớp ở một trường là nhiều, khó đánh giá khi thực hiện thí điểm quá rộng với hàng mấy trăm ngàn học sinh, với gần 7000 phòng học như đề án đưa ra.” – TS Kim Dung nhấn mạnh.

Bất cứ một đề án nào cho hoạt động giáo dục cũng cần có những bước đi thận trọng, kỹ lưỡng.

PGS-TS Võ Văn Sen, Hiệu trưởng ĐH KHXH &NV TPHCM cũng cho rằng, đề án trên nhằm thực hiện mục tiêu của ngành là đổi mới căn bản toàn diện nền GD Việt nam, trong đó có đáp ứng yêu cầu hiện đại hóa các phương tiện, thiết bị giảng dạy trong nhà trường mà ở đây là chiếc máy tính bảng thông minh. Song để không rơi vào “vết xe đổ” như một số cải tiến gần đây của ngành GD TPHCM không thành công do thực hiện quá vội vàng. Song nếu không khởi động bằng cách cho “chạy” thí điểm thì cũng có nghĩa ta không bao giờ thực hiện được mục tiêu HĐH trong giáo dục. Cũng cần tìm hiểu yếu tố có ảnh hưởng thị lực HS nếu sử dụng quá nhiều giờ trong ngày? cần có giải pháp. Tổ chức giải đáp tối đa thắc mắc của phụ huynh để cần sự đồng thuận. Trước khi thực hiện trên diện rộng cũng cần xem xét thấu đáo. “Theo tôi, bất cứ một đề án nào cho Giáo dục cũng cần có những bước đi thận trọng, kỹ lưỡng. Có kết quả đánh giá rõ ràng rồi cũng cần bình tĩnh, không vội vàng. Không thể đề ra rồi làm ngay!”

(Theo Công An Nhân Dân)

Xem nhiều

Tin liên quan

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM

Video