Bi hài chuyện khen – chê, được và mất

23/10/2017 17:20

Những ngày qua dư luận đang xôn xao vụ một bác sỹ bị phạt 5 triệu đồng, bị kỷ luật khiển trách vì “Bôi nhọ, gây mất uy tín, xúc phạm nhân phẩm, danh dự người đứng đầu ngành Y tế” là Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến. Chỉ vì những lời nói thẳng, nói thật mà nhiều người đã tự rước họa vào thân, điều đó càng cho thấy việc khen – chê, có sức ảnh hưởng lớn đến thế nào.

Xã hội loài người ngày càng phát triển về kinh tế, về tư tưởng, nhận thức và cũng song hành với phát triển sự phức tạp trong mọi quan hệ đời sống. “ Miệng lưỡi thế gian”, “khen – chê”, “phê bình” là điều không thể tránh khỏi. Chính vì thế mỗi con người sống chung trong xã hội này cần phải biết chấp nhận lời chê tiếng khen của mọi người. Đồng thời, qua đó để biết thế nào là đúng thế nào là sai, thế nào là tốt, thế nào là xấu để có thể hoàn thiện bản thân mình hơn, phát triển mình hơn. Tuy nhiên, trong xã hội của chúng ta hiện nay, không phải việc khen, chê nào cũng được đối phương tiếp nhận, thấu hiểu và sửa đổi. Mà nhiều khi chính sự thẳng thắn ấy, chính sự nhiệt tình ấy, chính những tâm tư ấy lại trở thành mối đe dọa, trở thành con dao hai lưỡi, có thể hại mình bất cứ lúc nào.

Quyết định xử lý kỷ luật bác sĩ Truyện của Trung tâm Y tế huyện Phong Điền
Quyết định xử lý kỷ luật bác sĩ Truyện của Trung tâm Y tế huyện Phong Điền

Việc phản ánh thẳng thắn là rất cần thiết

Trong cuộc sống, công việc của chúng ta hiện nay đang tồn tại rất nhiều bất cập, hạn chế khiến nhiều người bức xúc. Và chỉ khi có những con người dám thẳng thắn, đứng ra nói thẳng, nói thật về những thói hư tật xấu, về những cái chưa được của một tổ chức, cá nhân nào đó thì sự việc mới được phơi bày, cái sai mới được đưa ra trước ánh sáng, và nhờ đó đã thay đổi được không ít những chính sách, những hành động sai, cứu vãn được những con người đang dần lạc lối, và đưa xã hội ngày càng trở nên văn minh, tốt đẹp hơn.

Đơn cử như việc, nhờ có một số người dân, những bậc phụ huynh đã thẳng thắn đứng lên phán ảnh về việc lạm thu tại một số trường mầm non, tiểu học, trung học cơ sở mà chúng ta mới biết được từ rất lâu nay, trong ngành giáo dục lại có vấn đề, lỗ hổng nổi cộm như vậy, để từ đó có phương án xử lý kịp thời.

Hay chăng là vấn nạn suy thoái về đạo đức, văn hóa, suy mòn mọi giá trị và chuẩn mực xã hội của không ít những cán bộ đảng viên. Tình trạng tham nhũng, nhũng nhiều người dân, tình trạng cậy chức cậy quyền, 5 “c”, 4 “ệ”, diễn ra khá phổ biến, thế nhưng nếu không nhờ có người dân, không có những người dám đứng lên phản ảnh, tố cáo, phê bình ấy thì làm sao những việc như thế được phơi bày, làm sao có thể giải quyết một cách triệt để được.

Đứng lên phản ánh, vậy ai sẽ bảo vệ những người thẳng thắn ấy?

Việc đứng lên phê bình, phản ánh cái sai, cái chưa được có lẽ là không hề khó chút nào đối với bất kỳ ai hay bất kỳ đơn vị nào. Thế nhưng tại sao, lại có ít người dám đứng lên tố cáo đến vậy, nhiều người dân tự hỏi, liệu chúng ta thẳng thắn, phê bình cái sai, cái xấu có được cái gì không, có thay đổi được gì không và ai sẽ bảo vệ những việc thẳng thắn ấy, hay chăng là mình thẳng quá, thật quá chỉ tổ đem vạ vào thân, thiệt thòi đù đường, “tiền mất tật mang”.

Những nghĩ suy của người dân không sai chút nào khi mà mới đây, do lên mạng xã hội Facebook nói xấu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến, một bác sĩ ở Trung tâm Y tế huyện Phong Điền (Thừa Thiên – Huế) đã bị xử phạt kỷ luật 5 triệu đồng.

Sự việc xảy ra khiến dư luận không khỏi bất bình và buồn lòng. Phải chăng việc nói lên sự thật là sai, là không được phép. Phải chăng người dân không được nói lên những điều mình tận mắt thấy, tận tai nghe, những sự thật xảy ra ngay trước mắt, và phải chăng người dân sai thì bị xử lý, bị phát hiện còn lãnh đạo thì không có quyền sai, và luôn đúng.

Vẫn biết việc khen chê là rất tế nhị, trong những lời khen chê ấy luôn ẩn chứa rất nhiều vấn đề, có thể đúng có thể sai, có thể có nhiều dụng ý tốt, xấu khác nhau. Nhưng tựu chung lại là việc khen chê ấy liệu có nên dẫn tới việc xử phạt và kỷ luật như thế hay không? Trong khi nhà nước, Đảng và chính quyền còn đang thực hiện chính sách phê bình và tự phê trong cán bộ Đảng viên, vậy dân phê bình cán bộ điều đó có gì sai?. Nếu cứ phê bình là sai, là bị xử lý vậy thì chính sách phê và tự phê trong cán bộ còn có ý nghĩa gì, và những chính sách thúc đẩy người dân phản ảnh, tố cáo cái sai, cái xấu còn có ý nghĩa gì nữa. Nếu như không thể bảo vệ cho người dân, cho cái đúng, cái thẳng thắn thì sao mà cái xấu, cái hạn chế và sâu mọt bị loại bỏ được.

Hơn nữa, bày tỏ ý kiến là quyền của công dân đã được hiến định. Theo LS. Nam, mọi công dân đều có quyền hiến định trong việc có ý kiến, góp ý về tất cả các vấn đề của đất nước. Ông khẳng định: “Người dân có quyền nói chứ. Ví dụ, người ta thấy không hài lòng về một vị bộ trưởng nào đó và kêu gọi hãy từ chức thì đó là quyền của họ, chứ làm sao mà nói là ‘xúc phạm danh dự, nhân phẩm’ được. Theo Hiến pháp, người dân có quyền có ý kiến đối với tất cả các vấn đề trên cả nước và ở địa phương”.
Tôi còn nhớ hồi lớp 1 có bài “BIẾT NHẬN LỖI CŨNG LÀ NGOAN” ở bài đó kể về 1 lần Bác Hồ về thăm các cháu thiếu nhi, khi Bác chia kẹo cho các cháu, trong đó có 1 cháu không dám nhận kẹo vì tự cho mình là người chưa ngoan nên không xứng đáng nhận phàn kẹo Bác chia. Rồi cháu bé vẫn được Bác chia kẹo bởi Bác dạy cháu bé rằng cháu đã biết nhận lỗi cũng là ngoan. Bài học đã hơn 50 tôi nghĩ vẫn còn nguyên giá trị đạo đức. Thế nhưng ở đây, không biết các vị quan chức ở ta có mấy ai nhớ không mà sao cứ mỗi lần mắc lỗi với dân là đùn đẩy trách nhiệm, việc các quan xin lỗi dân nó trở thành thứ sa sỉ. Vụ VNPharma bê bối, vi phạm nghiêm trọng pháp luật và đạo đức nghề nghiệp. Ấy vậy mà họ vẫn bình chân như vại, không hề hấn gì, cũng chẳng cần nhận lỗi hay xin lỗi nhân dân, xin lỗi người bệnh. Vậy mà khi ông Truyện có lời khuyên bộ trưởng nghỉ là ngay lập tức đã bị chỉ đao xử lý người phê phán mình.

Như vậy việc thi hành kỷ luật đối với vị bác sỹ được cho là nói xấu Bộ trưởng Y tế có phải là việc làm sai và đang thể hiện sự làm quyền của cấp trên hay không. Đồng thời, việc thi hành kỷ luật này có nhằm lấp liếm sự thật và khiến cho sự thật không thể được phơi bày hay không. Cái tâm, cái tầm của những người làm ngành Y tế đang ở đâu trong trường hợp này.

Thiết nghĩ, Bộ trưởng Bộ Y tế và ngành y tế nên biết lắng nghe dân nói, nhất là đối với những người trong ngành, những người sát sườn, những con người mắt thấy tai nghe hằng ngày tiếp xúc và bị chi phối bới những cái sai, cái chưa phải. Việc bác sỹ Truyện phản ảnh về việc những điều yếu kém ở cơ sở, hay những chê trách, phản ảnh của dư luận về ngành Y tế nói chung và đặc biệt là vụ thuốc giả của công ty VN Pharma vừa qua là không hề sai. Nó cho thấy quá nhiều hạn chế, yếu kém cũng như bất cập trong công tác quản lý, chỉ đạo của lãnh đạo ngành Y tế mà trực tiếp ở đây là Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến. Thay vì, luôn tìm cách xử lý, che đậy những cái sai cái yếu kém thì thay vào đó cần có những việc làm thiết thực đối với ngành với người dân thì hơn. Hãy biết lắng nghe cơ sở, biết quan tâm chăm lo đến cơ sở, thực hiện quản lý một cách nghiêm túc, biết lắng nghe, tiếp nhận và sửa chữa những điểm thiếu sót.. có như thế thì Ngành Y tế và Bộ trưởng Y tế mới có thể tạo dựng nhiều niềm tin và lòng kính trọng trong nhân dân được.

Một xã hội văn minh và muốn tiến bộ thì những người làm việc trong hệ thống hành chính công, trong các cơ quan quản lý Nhà nước phải biết lắng nghe những lời phàn nàn, góp ý, thậm chí là phê bình thẳng thắn từ các cá nhân, cộng đồng xã hội. Chỉ khi nghiêm túc nhìn thẳng vào sự thật, thực sự cầu thị, đổi mới, hoàn thiện bản thân, hệ thống, thể chế… mới mong có sự tiến bộ trong công tác quản lý và thực thi nhiệm vụ được giao.

Giống như Tuân tử – nhà tư tưởng của Trung Hoa vào cuối thời Chiến Quốc đã từng nói: “Phàm ở đời, ai chê ta mà chê phải, là thầy của ta; ai khen ta mà khen phải, là bạn của ta; ai nịnh bợ, tâng bốc ta là kẻ thù của ta vậy!”. là một người thông minh, cần phải biết phân biệt lợi hại, tốt xấu, được mất của việc khen chê, để tử đó có những hành động, việc làm đúng đắn thế mới là người khôn ngoan.

Cộng tác viên Phương Đông

Xem nhiều

Tin liên quan

Cùng sự kiện

BẠN CÓ THỂ QUAN TÂM

Video